Tokat’ta Mısır Firavunu III. Thutmose’nin Mührü Bulundu

 

isediyani

Tokat (Dar’un- Nasr) ilimizde yer alan Komana Pontika antik kentinde, üzerinde Eski Mısır Firavunu III. Thutmose’nin isminin yazılı olduğu mühür bulundu.

 

     Tokat (Dar’un- Nasr) ilimizde yer alan Komana Pontika antik kentinde, üzerinde Eski Mısır Firavunu III. Thutmose’nin isminin yazılı olduğu mühür bulundu.

     Ortadoğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Yerleşim Arkeolojisi Anabilim Dalı’ndan kazı başkanı Prof. Dr. Burcu Erciyas, Karadeniz Bölgesi’nin iç kesimlerinde, Yeşilırmak yayı üzerinde, bugünkü Tokat sınırları içinde kalan Komana Antik Kenti’ndeki buluntuların, Komana’nın kilit pozisyonunun anlaşılmasına ışık tutuğunu söylüyor. Bilimsel çalışmaların temel amaçlarından birinin, Komana’nın Helenistik dönemde uluslararası önemini ortaya koymak olduğuna belirten Erciyas, 2020 yılındaki buluntulardan belki de en ilgincinin, bir Antik Mısır mührü olduğunu söylüyor: “Üzeri hiyeroglif yazılı ve bir böcek biçimindeki skarabe, yani bir muska veya mühür, Komana’nın uluslararası ilişkileri ile ilgili çok önemli bir buluntu olarak kayıtlara geçti. Diğer envanterlik buluntularla Tokat Müzesi’ne teslim edildi.”

     Sözkonusu skarabe üzerinde, M. Ö. 1479 – M. Ö. 1429 yılları arasında Mısır’ın 18. Hanedanlığı’nda hükümdarlık yapmış III. Thutmose’nin isminin yazdığı anlaşıldı. III. Thutmose, saltanat naibiyken firavun olan Hatşepsut’un gölgesinden kurtulduğunda ün kazanmakta hiç vakit kaybetmemişti. Mısır’ı içe dönük bir krallıktan, şanlı, muzaffer bir ulusa çevirdi. Büyük bir askerî stratejist olarak nam saldı. Yağmalar, vergiler ve haraçlar da dâhil seferlerden kazanılanlar Mısır’ın hazinesini doldurup taşırdı, Thutmose’yi ise o dönemin en zengin insanı yaptı. Ele geçirdiği topraklardan yalnızca para değil insan sermayesi de kazandı. Mağlup ettiği hükümdarların oğullarını Mısır’a getirip burada eğitim aldırdı. Mısır geleneğine alışan bu gençler yurtlarına Mısır taraftarı olarak dönüyordu.

     Erciyas’ın belirttiğine göre, yapılan incelemeler sonucunda, hükümdara ait skarabelerin kullanımının M. Ö. 4 – 3. yy’a kadar devam ettiği, hatta Anadolu coğrafyasında da daha önce yapılmış arkeolojik kazılarda karşılaşıldığı görüldü.

     Kaynaklara göre, Mitridat Krallığı’nın yönetiminde önemli bir kültür merkezi olan ve Roma İmparatorluğu döneminde de özerkliğini koruyan Komana Pontika, Anadolu ve Mezopotamya Tanrıçası Ma’ya adanmış kutsal bir alandı. Aynı zamanda ticaret merkezi olan bölge, o dönemde düzenlenen festivaller, zengin pazar yeri ve kenti çevreleyen verimli arazisiyle Anadolu’nun tüm bölgelerinden ziyaretçi çekiyordu.

     Tokat sınırları içerisinde, Hellenistik Dönem’de faaliyet gösteren iki tane tapınak devleti bulunmaktaydı. Bunlardan daha büyük olanı Komana, Ana Tanrıça Ma’ya ithafen yapılmış, Kapadokya tipi bir mabetti. Komana Tapınak Devleti aynı zamanda polis statüsünde bulunmakta ve yıl boyunca çevreden gelen ziyaretçiler tarafından bir ticaret merkezi olarak da kullanılmaktaydı.

     ARKEOFİLİ

     7 OCAK 2021

 

294 Total Views 2 Views Today
Twitter'da Paylaş     Facebookta Paylaş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir