Başur Höyük’te Dünyanın En Eski Oyununun Eksik Parçaları Bulundu

 

isediyani

Başur Höyük’te gerçekleşen arkeoloji kazılarında 2012 yılında ortaya çıkan, dünyanın bilinen en eski strateji oyununa ya da eğitim setine ait olduğu tahmin edilen takımının eksik parçaları da bulundu.

     Bir doğa, kültür ve tarih katliâmı olan Ilısu Barajı altında kalacak Başur Höyük’te gerçekleşen arkeoloji kazılarında 2012 yılında ortaya çıkan, dünyanın bilinen en eski strateji oyununa ya da eğitim setine ait olduğu tahmin edilen takımının eksik parçaları da bulundu. “Domuzlar ve Köpekler” adı verilen oyunun tahtası ise bulunamadı.

     ABD’de yayımlanan görsel sanatlar dergisi “Artnews” tarafından “son 10 yılın en önemli arkeolojik çalışmaları” arasında gösterilen Siirt (Sêhrd) ilimizdeki Başur Höyük’teki arkeolojik kurtarma kazıları tamamlandı.

     Kazı Başkanı ve Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Haluk Sağlamtimur, yaptığı açıklamada, Ilısu Barajı ve HES Projesi kapsamında 2007 yılında başlayan kazılarda Mezopotamya tarihine ilişkin önemli verilere ulaşıldığını bildirdi. Kazılarda 2012 yılında bir mezarlıkta 5.000 yıl önce oynandığı düşünülen oyun taşlarının bulunduğunu, bunun dünyanın en eski figüratif oyun seti olarak tanımlandığını aktaran Sağlamtimur, son kazılarda oyunun eksik taşlarını da bulmanın mutluluğunu yaşadıklarını ifade etti. Sağlamtimur, şu bilgileri verdi: “Oyunun birkaç parçası eksikti, onları da son kazılarda ortaya çıkardık ve seti tamamlamış olduk. Bu oyun seti çok önemli, Mezopotamya ve Anadolu’yu kapsayan geniş bir coğrafyada tarihlenebilen en erken oyun seti. Bunlar M. Ö. 3100 – M. Ö. 2900 yılları arasına tarihleniyor. Olasılıkla bu bir mezar hediyesi. Bu oyun seti, çok da oynanmış gibi görünmüyor, yani üzerinde aşınma yok. Bu açıdan önemli. Son kazılarda da eksik figürleri bulmuş olduk ve gerçekten sevindik.” Oyun setinin “satrancın atası” olarak tanımlandığını, Mısır’da da benzer oyunların saptandığını dile getiren Sağlamtimur, şöyle devam etti: “Bu oyun setinin maalesef tahtasını bulamadık. Büyük ihtimalle mezarın içinde vardı ama çürüdü gitti. Tahtasını bulsaydık nasıl oynandığını anlayabilirdik. Buna benzer oyunlar devam ediyor, hatta Mısır’da çok yakın benzerleri var. Oyun seti renkli taşlardan oluşuyor, oyunun içinde renkle ilgili birşeyler olması lazım. Oyuna ismini veren iki ana hayvan figürü domuz ve köpek. Öyle olunca biz bu oyunu  ‘Domuzlar ve Köpekler’ oyunu olarak adlandırdık, çünkü daha sonra bulunan oyunlar da bu şekilde adlandırılmış. Taşların şekillerini ve sayılarını dikkate aldığımızda, oyunun 4 rakamı üzerine kurulduğunu tahmin ediyoruz. Şimdilik figüratif anlamda dünyada en erken oyun taşı bunlar ve Batman Müzesi’nde sergileniyor. Müzeye yolu düşen herkes bu oyun setini görebilir.”

     Ege Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Necdet Budak da sözkonusu buluntuların arkeoloji tarihi açısından çok önemli olduğunu belirterek, başarılı çalışmalarından dolayı Sağlamtimur ve ekibini tebrik etti.

     ARKEOLOJİK HABER

     23 ŞUBAT 2020

 

322 Total Views 3 Views Today
Twitter'da Paylaş     Facebookta Paylaş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir